Spis najważniejszych terminów, które każdy autor książki w Polsce powinien znać — od fazy pisania, przez wydawnictwo, do promocji. Każdy termin linkuje do pełnego artykułu na blogu.
Szybka nawigacja: A · B · C · D · E · I · K · M · P · Q · R · S · V · W
A
Arkusz wydawniczy
Arkusz wydawniczy to standardowa jednostka miary tekstu w polskim wydawnictwie — 40 000 znaków ze spacjami. Używany do wyceny redakcji, korekty i tantiem autorskich. Więcej →
B
Beta reader
Beta reader to czytelnik testowy, który czyta gotowy manuskrypt przed redakcją i daje autorowi feedback dotyczący fabuły, postaci i ogólnego odbioru. Więcej →
Bleed (spady)
Bleed (spady) to margines druku 3-5 mm wokół obszaru zadrukowanego, który po obcięciu zapewnia, że grafika sięga aż do krawędzi strony. Wymagany przez wszystkie drukarnie. Więcej →
Board book
Board book to książka kartonowa dla dzieci 0-3 lat — z grubych, sztywnych stron odpornych na zgryzanie. Format zwykle 15×15 cm lub 18×18 cm. Więcej →
BookTok
BookTok to społeczność czytelników na TikToku — od 2020 r. wygenerowała setki światowych bestsellerów, w tym wiele debiutów. Najsilniejszy nowy kanał promocji książki w 2026. Więcej →
BookTube
BookTube to społeczność recenzentów książkowych na YouTube. Format długiej recenzji (15-30 min) — wpływ na sprzedaż mniejszy niż BookTok, ale wyższe zaangażowanie. Więcej →
Brief okładki
Brief okładki to dokument przygotowany przez autora dla ilustratora — zawiera tytuł, autora, gatunek, grupę docelową, format, oczekiwany styl, referencje wizualne i budżet. Dobry brief skraca proces projektowania okładki. Więcej →
C
CMYK
CMYK to czterokolorowy model druku: Cyan, Magenta, Yellow, Key (black). Wymagany dla wszystkich plików przygotowanych do druku książkowego. Więcej →
D
DKK (Dyskusyjny Klub Książki)
DKK (Dyskusyjny Klub Książki) to klub czytelniczy działający przy bibliotekach publicznych w całej Polsce — może zaprosić autora na spotkanie. Tani i skuteczny kanał promocji książki literackiej. Więcej →
DTP (skład książki)
DTP (skład książki) to desktop Publishing — proces tworzenia układu strony, łamania tekstu, doboru typografii i przygotowania plików do druku. Wykonywany w InDesign lub Affinity Publisher. Więcej →
E
Egzemplarze obowiązkowe
Egzemplarze obowiązkowe to wymagane prawnie egzemplarze książki, które wydawca musi przekazać Bibliotece Narodowej i wybranym bibliotekom uniwersyteckim. W Polsce — 17 egzemplarzy. Więcej →
Empik Self-Publishing
Empik Self-Publishing to płatny model self-publishingu (pakiet 1500-2500 zł) prowadzony przez Empik. Dystrybucja w sieci salonów Empik i empik.com — większy prestiż niż Ridero. Więcej →
I
ISBN
ISBN to międzynarodowy Standardowy Numer Książki — 13-cyfrowy kod identyfikujący każde wydanie publikacji. W Polsce nadawany bezpłatnie przez Bibliotekę Narodową. Więcej →
K
KDP (Kindle Direct Publishing)
KDP (Kindle Direct Publishing) to platforma self-publishingu Amazona — pozwala publikować e-booki i książki papierowe (POD) na rynku globalnym. Royalty 35% lub 70%. Więcej →
Korekta
Korekta to ostatnie sprawdzenie tekstu przed drukiem — ortografia, interpunkcja, błędy techniczne. Wykonywana po redakcji i składzie. Koszt 8-15 zł za stronę znormalizowaną. Więcej →
M
Middle grade
Middle grade to książka dla dzieci 8-12 lat. Pełne powieści (100-200 stron) z 5-15 ilustracjami, dłuższym tekstem i bardziej rozbudowaną fabułą. Więcej →
P
Patronat medialny
Patronat medialny to umowa, w której media (czasopismo, portal, podcast) promują premierę książki w zamian za prawo do publikacji fragmentów, rozmów z autorem lub egzemplarzy dla redakcji. Więcej →
Picture book
Picture book to książka obrazkowa dla dzieci 3-6 lat. Zwykle 24-32 strony, każda zawiera dużą ilustrację z krótkim tekstem. Więcej →
POD (Print on Demand)
POD (Print on Demand) to druk na żądanie — model produkcji, w którym egzemplarz książki jest drukowany dopiero po złożeniu zamówienia. Eliminuje koszty magazynowania, ale podnosi koszt jednostkowy. Więcej →
Prawa autorskie majątkowe
Prawa autorskie majątkowe to część praw autorskich umożliwiająca wykorzystanie utworu komercyjnie — do publikacji, sprzedaży, tłumaczenia, adaptacji. Mogą być przenoszone na inny podmiot (np. wydawnictwo lub klienta). Więcej →
Prawa autorskie osobiste
Prawa autorskie osobiste to część praw autorskich, której nie da się przenieść ani sprzedać — m.in. prawo do oznaczania utworu nazwiskiem. Pozostają zawsze przy twórcy. Więcej →
Q
Query letter (list motywacyjny)
Query letter (list motywacyjny) to jednostronicowy tekst, w którym autor przedstawia swoją książkę wydawnictwu i przekonuje redaktora, dlaczego warto się nią zająć. Więcej →
R
Redakcja językowa
Redakcja językowa to praca nad stylem, gramatyką, leksyką i spójnością językową tekstu. Często łączona z redakcją merytoryczną w jeden etap. Więcej →
Redakcja merytoryczna
Redakcja merytoryczna to praca nad strukturą tekstu, logiką fabuły, spójnością postaci i argumentacją — najgłębszy etap obróbki manuskryptu. Koszt 18-35 zł za stronę znormalizowaną. Więcej →
RGB
RGB to trójkolorowy model wyświetlania ekranowego: Red, Green, Blue. Używany do e-booków, podglądu na monitorze, social media. Więcej →
Ridero
Ridero to bezpłatna platforma self-publishingu polska, działająca w Polsce. Pozwala wydać e-book i książkę POD, dystrybucja przez Allegro, Empik, Amazon. Więcej →
Royalty / Tantiemy
Royalty / Tantiemy to procent ceny sprzedaży książki, który trafia do autora. W tradycyjnym wydawnictwie zwykle 8-15% ceny netto; w self-publishingu 30-70% w zależności od kanału. Więcej →
S
Self-publishing
Self-publishing to model wydawniczy, w którym autor pełni rolę wydawcy — samodzielnie odpowiada za redakcję, okładkę, ISBN, druk i dystrybucję, zachowując pełne prawa do utworu i pełen przychód ze sprzedaży. Więcej →
Strona znormalizowana
Strona znormalizowana to 1800 znaków ze spacjami — standardowa jednostka rozliczeniowa honorariów tłumaczy, redaktorów i korektorów w Polsce. Więcej →
Synopsis
Synopsis to streszczenie fabuły książki na 1-2 strony przeznaczone dla wydawcy. Zawiera również zakończenie. Często wymagane przy wysyłce manuskryptu do wydawnictwa. Więcej →
V
Vellum / Atticus
Vellum / Atticus to komercyjne narzędzia do formatowania manuskryptu w format e-book (EPUB, MOBI) i książkę papierową (PDF). Popularne wśród self-publisherów anglojęzycznych. Więcej →
W
Winieta
Winieta to drobny element graficzny otwierający rozdział książki — zwykle umieszczany pod tytułem rozdziału. Nadaje książce klasę bez wysokiego kosztu produkcji. Więcej →
Nie znalazłeś pojęcia, które Cię interesuje? Napisz: milekjakub@gmail.com, dodam je do słowniczka.
Pozdrawiam,
Jakub Miłek — rysownik ilustrator